تبلیغات
هواپیما های جنگی - mig-25
www.rouzbah.mihanblog.com

mig-25

پنجشنبه 24 دی 1388 12:47 ب.ظ

نویسنده : روزبه روزبهانی
ارسال شده در: mig-25 ،

آشنایی با جنگنده شکاری رهگیر MiG-25 Foxbat

اولین نمایش عمومی

وابستة هوایی ناتو به سال 1967 و به هنگام مراسم روز نیروی هوایی در پایگاه Domodedovo در نزدیكی مسكو، مبهوت یك جتگندة دو موتوره كه میان دو جت میگ21 پارك شده بود گشت. هیچ كدام از افسران باتجربه‏ای كه در آنجا حضور داشتند چنین جنگندة بزرگی را تا آن موقع ندیده بودند، جنگنده‏ای با ابعاد عظیمی چون دو سر بال 45 فوت (14 متر)، طول 78 فوت (24 متر) و ارتفاع 20 فوت (6 متر) نمی‏توانست از دیدگان پنهان بماند. غروب همان روز، افسران عالیرتبة ناتو، اطلاعات محرمانه را گزارش نمودند. آنها هنوز نمی‏دانستند كه شوروی چه نوع هواپیمایی تولید كرده است. آنها این هواپیما را میگ23 با نام مستعار Foxbat نامیدند. ولی به سختی می‏شد باور كرد كه این میگ23 جدید، از خانوادة معروف میگ21 باشد.

در سالهای بعد، فاكس‏بت بر روی تمام اروپا و آمریكا پرواز كرد بدون آنكه كسی چیزی بداند؛ اما مورد شگفت‏آور دیگر در مورد این جنگنده، استفاده از یك نوع موشك اصلاح شده (یا موشك كروز) به جای موتورهای این هواپیما بود. در یكی از روزهای سال 1972 (برابر 1349 خورشیدی) دو فروند فاكس‏بت كه خلبانان روسی هدایت آنها را بر عهده داشتند از پایگاهی در مصر به پرواز درآمدند و با سرعت 2.5 ماخ بر فراز منطقهء شرم‏الشیخ (آن زمان در كنترل اسرائیل بود) پرواز كردند. نیروی هوایی اسرئیل با جنگنده‏های F-4E سعی كرد با آنها درگیر شود، اما تصویری كه از دو فروند فاكس‏بت بر روی رادار زمینی اسرائیل نقش بسته بود، بدون درنگ از صفحه ناپدید شدند.

فرماندهان ناتو به زودی متوجه شدند این پرنده، میگ23 نیست. در سپتامبر 1976 (شهریور 1353) آنها به طور اتفاقی به این جنگنده دست پیدا كردند و به نكات آن از نزدیك پی بردند. ویكتور بلنكو ، خلبان ناراضی روس، با جنگنده‏اش به درون دفاع هوایی ژاپن نفوذ كرد، در حالی كه تنها برای 60 ثانیه پرواز دیگر، سوخت داشت. وی ادعا كرد شكاری‏های روس در تعقیبش هستند. مهندسین ناتو جهت جداسازی قطعات میگ25 (اطلاع از جزئیات فنی) به سمت آن هجوم آوردند اما بسیار متعجب گشتند: قطعات این جنگنده با دست جوشكاری شده بودند؛ به جای استیل از نیكل استفاده شده بود. بهترین متخصصین ناتو نتوانستند بدانند در جستجوی چه هستند؛ چرا آنها نتوانستند به جزئیات درون آن دست یابند؟ زیرا در آن هنگام مسئولین خشمگین مسكو، خواستار بازگرداندن هواپیمایشان بودند. قطعات میگ25 به صورت جداشده، در بسته‏بندی به وسیلة هواپیمای باری به مسكو بازگردانده شد. (برخی بر این عقیده بودند كه مهندسین شوروی، به عمد بلنكو را به پناهندگی در غرب وادار ساختند تا بدین وسیله، با تكنولوژی برتر خود، غرب را بترسانند.)

میگ25 یک جنگندهء شناسایی و جاسوسی تا رهگیری موفق

به دنبال تصمیم کنگرهء ایالات متحده به تاریخ 31 جولای 1960 جهت تامین بودجه به منظور طراحی و ساخت بمب افکن مافوق صوت XB-70 Valkyrie، مقامات بلندپایه اتحاد شوروی دریافتند که فاقد یک رهگیر توانمند جهت حمله به هدفی که دارای سرعتی در حدود 3 ماخ و ارتفاع پروازی در حدود 80 هزار فوت می‏باشد، هستند. میگ-25 در پاسخ به چنین تهدیدی طراحی شد و اولین هواپیمای پیش نمونه به نام Ye-266، نخستین پروازش را به تاریخ آوریل 1965 به انجام رساند. تولید انبوه میگ25 که با کد Foxbat-A شناخته می شد، به سال 1969 آغاز گشت و میگ25 در نهایت به سال 1973 به طور رسمی وارد خدمت گردید.

بعدها آشکار شد که میگ25 با وزنی در حدود 40 تن، یک هواپیمای بسیار عالی جهت ماموریتهای شناسایی به شمار می‏رود و گونهء شناسایی- جاسوسی این هواپیما بر اساس نمونهء دوسرنشینهء جنگندهء میگ25 طراحی و ساخته شد. در مجموع، بیش از 200 نمونه از میگهای25 شناسایی، در گونه‏های مختلف، بین سالهای 1969 تا 1977 ساخته شدند که عمده‏ترین کاربر میگهای25، رژیم بعث عراق بود.

Foxbat-B

جنگندهء MiG-25RB یک جت دومنظورهء شناسایی و بمب افکن مافوق صوت ارتفاع بالا محسوب می‏شد و از روی این مدل بود که گونهء MiG-25RBS طراحی و ساخته شد که به دو مدل MiG-25RBSh و MiG-25RBV تقسیم گردید. این گونه‏های مشتق شده بر اساس میگ25 اولیه، به نام Foxbat-B شناخته می‏گشتند و در آنها سامانهء SLAR که شامل یک دوربین پرقدرت عکاسی عمودی و چهار دوربین مورب بود، اضافه می‏گردید.

Foxbat-D

اولین گونهء شناسایی با رادار میگ25 به نام MiG-25RBK معرفی گردید و در کنار آن، گونهء ویژهء شنود و ضبط اصوات رادیویی موسوم به ELINT به نام MiG-25RBF نیز عرضه شد؛ این گونه‏های میگ25 به طور عام به نام Foxbat-D شناخته می‏شدند.


در دههء 1970، چهار فروند Foxbat-B به همراه خلبانان و تکنسین‏های فنی روس، به دو کشور دوست و برادر شوروی یعنی الجزائر و ویتنام واگذار شدند؛ اما اولین صادرات رسمی میگ25 به سال 1982 اتفاق افتاد و در جریان آن، تعداد 8 فروند Foxbat-B به هند فروخته شدند. میگهای25 هندی، توسط اسکادران 106 ام مستقر در پایگاه هوایی «اوتار پرادش» (Uttar Pradesh) عملیاتی گشتند و اغلب هدف ماموریتشان، شناسایی و جاسوسی بر فراز کشور پاکستان بود؛ ضمن اینکه جنگنده‏های Foxbat-B به کشورهای عراق، سوریه و لیبی نیز فروخته شدند.

میگ25: بازنده‏ای بزرگ در نبردهای هوایی

جنگنده‏های MiG-25B با خلبانان و تکنیسین‏های فنی روس، از اواخر سال 1975 توسط سوریه عملیاتی شدند. به تاریخ 13 فوریه 1981، دو فروند جنگندهء شناسایی اسرائیلی RF-4E که در ارتفاع بالایی بر فراز لبنان عملیات شناسایی انجام می‏دادند، خلبانان میگهای25 سوری را به طمع انداختند تا با آنها درگیر شوند؛ اما در حالی که دو میگ25 سوری در حال صعود ارتفاع و نزدیک شدن به دو RF-4E اسرائیلی بودند، خلبانان اسرائیلی به واسطهء سیستم‏های گیرندهء پیشرفتهء موجود در هواپیمایشان، از حضور میگها آگاه گشته و به وسیلهء رهاسازی فریبنده‏های Chaff و ایجاد اغتشاش به وسیله غلافهای ضدالکترونیک ECM، رادار میگهای25 را از کار انداختند، با این اوضاع، بازهم خلبانان سوری سعی كردند تا جنگنده‏های اسرائیلی را هدف قرار دهند، اما غافل از اینكه گرفتار دام پیش‏بینی شدهء شكاری‏های اسرائیلی گشته‎اند، زیرا دو جنگندهء شكاری F-15A اسرائیلی با كمك راهنمایی‏های رادار زمینی و همچنین گشت هوایی رادار پرندهء E-2C با دو موشك AIM-7F Sparrow میگهای25 سوریه را هدف قرار دادند. یك فروند از میگهای25 سوری، در آسمان هدف قرار گرفت و متلاشی شد اما دیگری آسیب دید ولی توانست از مهلكه فرار كند اما بر طبق گزارش منابع اسرائیلی‌، این واقعه كه به تاریخ 29 جولای 1981 روی داده است باعث سرنگونی هر دو میگ25 گشته است. همچنین به تاریخ 31 آگوست 1983، یك میگ-25 سوری دیگر نیز هدف سامانهء ضدهوایی بهینه‏سازی شدهء Hawk اسرائیلی هدف قرار می‏گیرد؛ این خبر نیز توسط خلبان شكاری F-15A اسرائیلی حاضر در منطقه تایید می‏گردد گهای25 شوروی از اواخر دههء 1970، پروازهای شناسایی خود را در ارتفاع 65 هزار فوتی و با سرعت 2.5 ماخ بر فراز دریای مازندران آ‎غاز كردند تا بتوانند از پایگاه شكاری خاتمی در نزدیكی اصفهان كه به تازگی به عنوان محل استقرار جنگنده‏های بسیار پیشرفتهء اف14 تامكت ایرانی درنظر گرفته شده بودند، عكاسی كرده و كسب اطلاعات نمایند. با این حال، این عملیات روسها به یكباره متوقف گردید، زیرا تامكتهای ایران به واسطهء موشكهای فونیكس ساخت هیوز، به راحتی قادر به حمله و ساقط كردن میگهای25 روسی بودند.

در طول جنگ ویرانگر 8 سالهء ایران و عراق، میگهای25 شناسایی عراق، پروازهای شناسایی متعددی را بر فراز ایران به انجام رساندند. لیبی نیز از میگهای25 شناسایی خود بر فراز كشور چاد و تونس استفاده می‏كرد؛ این هواپیماها از فرودگاه «اوكبا بن نافی» (Okba Ben Nafi) كه توسط ایالات متحده به طور رسمی به نام پایگاه هوایی ویلوس (Wheelus) شناخته می‎شد، انجام می‎پذیرفتند.

وضعیت مبهم و افسانه‏ای میگ-25 فاكس‏بت، با پرواز یك خلبان میگ25 روسی به نام ویكتور بلنكو با هواپیمایش كه از نوع Foxbat-A بود، آشكار گردید. این خلبان روس، با یك فروند MiG-25P به فرودگاهی در جزیرهء هوكایدو ژاپن فرار كرد و به غرب پناهنده شد.

بررسی‏های نزدیكی كه توسط كارشناسان آمریكایی بر روی میگ25 مذكور انجام گرفت، نشان‏دهندهء این بود كه اساس این هواپیما بر استانداردهای غربی بنا گشته است، موتورهای آن عطش فوق‏العاده‏ای برای مصرف سوخت دارند و هواپیما دارای آویونیكی بسیار ابتدایی و دور از انتظار است. اگرچه میگ25 به راحتی قادر بود به سرعت 3 ماخ دست یابد، اما به طور آشكاری در زمینهء انجام مانور در سرعتهای بالا بسیار ناتوان بود و موتورهای غول‏پیكر توربوجت R-15BD پس از چنین پرواز پرسرعتی، نیاز به تعمیر اساسی و یا تعویض پیدا می‏كردند.

هرچند كه در سال 1991، هند و پاكستان، توافق‏نامهء عدم تجاوز به حریم هوایی كشورهای یكدیگر را به امضاء رسانده بودند، اما همانند سایر توافقات بین‏المللی، هنگامی كه یكی از دو طرف درخواست لغو آن را نماید، طرف دیگر چه كاری از عهده‏اش بر می‏آید. به تاریخ می 1997، آشكار گردید كه یك فروند MiG-25RB نیروی هوایی هند، پروازی شناسایی بر فراز اسلام‏آباد و پاكستان انجام داده است. این هواپیما با سرعتی زیرصوت و در ارتفاع حدد 65 هزار فوتی وارد آسمان پاكستان گردید و توسط رادارهای پاكستان نیز شناسایی نشد. سپس با عبور از قسمت عمده‏‎ای از فضای پاكستان، اقدام به عكسبرداری از مناطق استراتژیك حومهء پایتخت نمود و بعد از آن نیز با آسودگی خاطر به پایگاهش در هند بازگشت. شاید با این اقدام هندی‏ها، دماغ پاكستانی به خاك مالیده شده باشد، زیرا خلبان هندی به هنگام بازگشت، تصمیم گرفت با روشن كردن پس‏سوز موتورهای قدرتمند میگ25 خود، با سرعتی فراتر از 2 ماخ پرواز نماید و باعث شكسته شدن دیوار صوتی در اسلام‏آباد و شنیده شدن صدایی بسیار سهمگین در این شهر شود. تعداد از جنگنده‏های اسکرمبل (آمادهء پرواز) F-16A پاكستان، مجهز به موشكهای سایدوایندر، جهت رهگیری، سریعن به هوا برخاستند، اما به هیچ وجه قادر نشدند به هواپیمایی كه با سرعت بیش از 2 ماخ و در ارتفاعی بالاتر از 65 هزار فوت در حال پرواز بود، نزدیك شوند.

در حالی كه میگهای25 روسیه از رده خارج می‏گشتند، تعداد 15 فروند از آنها هنوز در خدمت نیروی هوایی روسیه باقی ماندند كه همگی از نوع MiG-25BSh یا Foxbat-D بودند، كه به سامانهء عكاسی پرقدرت SLAR از نوع Shampol یا Ramrod مجهز بودند.

پس از روسیه، نیروی هوایی هند نیز برآن گردید تا میگهای25 خود را از رده خارج سازد. امروزه تعداد قابل توجهی از میگهای25 در خدمت كشورهای عربی گوناگون نظیر الجزائر، سوریه و عراق قرار دارند؛ اگرچه در شرائطی بسیار نامطلوب، تعمیر و نگهداری می‎شوند و تهیهء قطعات یدكی برای آنها با دشواری‏های بسیاری انجام می‏پذیرد اما كسی از تعداد عملیاتی این هواپیماها آمار دقیقی در اختیار ندارد.

در جریان جنگ دوم خلیج فارس، نیروی هوایی عراق بر آن شد تا تعدادی از هواپیماهای خود را مخفی نماید كه جنگنده‏های MiG-25R نیز از آن جمله بودند؛ این هواپیماها، زیر چندین تن شن و خاك مدفون گشتند. با آشكار شدن مكان مخفی شدهء این جنگنده‏ها، شماری از آنها در پایگاه هوایی التقدم در غرب بغداد از زیر خاك بیرون آورده شدند كه پایان بسیار غم‏انگیزی برای این هواپیماهای افسانه‏ای به شمار می‏رفت. البته با مساعدت نیروی هوایی ایالات متحده، شماری از این جنگندها، زندگی تازهء خود را در موزهء نیروی هوایی ایالات متحده آغاز كرده‏اند.

مشخصات MiG-25

1- نقش هواپیما : جنگنده ی شکاری رهگیر
2- نام کشور سازنده : اتحاد جماهیر شوروی
3- نام کمپانی سازنده : میکویان گورویچ
4- سال ساخت : 1964 (ورود به خدمت:1970)
5- حداکثر سرعت : 3.2 ماخ (در ارتفاع 13 کیلومتری) و 0.85 ماخ در سطح دریا (سریعترین جنگنده ی عملیاتی جهان تا به امروز)
6- سقف پرواز : 20700 متر (با رسیدن به ارتفاع 37650 متری در زمان خودش رکورد جهانی ثبت کرده)
7- وزن : 20 تن (خالی) و 36.72 تن (حداکثر هنگام برخواست)
8- طول هواپیما : 23.82 متر
9- فاصله ی دو نوک بال : 14.02 متر
10- ارتفاع هواپیما : 6.10 متر
11- برد هواپیما : 2575 کیلومتر (خالی)
12- موتور : 2 دستگاه موتور توربو جت R-31 ساخت تومانسکی با پس سوز با کشش فوق العاده ی هرکدام 110 کیلونیوتن (کشش موتور ورسیدن به این سرعت باورنکردنی مدیون پس سوز بسیار قدرتمند موتور آر-31 است)
13- نوع رادار : رادار فاکس فایر (نام ناتو) با برد موثر 100 (در حالی که هنوز از تکنولوژی لامپ خلا استفاده می کرد) و 3 رادار هشدار دهنده ی سایرنا
14- خدمه : یک نفر
15- نرخ اوج گیری : 12480 متر در دقیقه
16- توضیحات :
با دو جفت موشک حرارتی AA-7 ایکس/AA-8 افید و هدایت شونده ی AA-6 اکرید بارگیری می شود.دارای 22 مدل گوناگون و به 10 کشور صادر شده.
بیشتر میگ 25 ها با ورود میگ 31 در شوروی بازنشسته شد.در صورتی که هم اکنون تعداد اندکی در سایر کشورها خدمت می کنند.آخرین فاکس بت از مجموع 1190 فروند در سال 1984 ساخته شد و تا سال 2004 همچنان 217 فروند در دیگر کشورها عملیاتی هستند.تنها شکار هوا به هوا فاکس بت در 17 ژانویه 1991 توسط عراق رقم خورد.MiG-25 در آن زمان یکی از پر افتخارترین(ثبت رکورد های بیشمار) و اسرارآمیز ترین ها (موتور و رادار قدرتمند) در جهان به حساب می آمد.





دیدگاه ها : نظرات
آخرین ویرایش: - -